غده تیروئید و اختلالات آن

امتیاز کاربران

Star InactiveStar InactiveStar InactiveStar InactiveStar Inactive
 
غده تیروئید با کنترل سوخت و ساز بدن،  کمک می کند تا بدن سرعت فعل انفعالات خود را تنظیم کند. در واقع سرعت سوخت و ساز بدن که این هورمون ها بر روی آن تاثیر می گذارند باعث می شود که فعالیت های سایر ارگان ها، از جمله قلب و مغز نیز تنظیم شود. . این هورمون ها پوست، مو ، و ناخنها را سالم نگه می دارند و  عضلات و اعصاب را در وضعیت  متعادلی تنظیم می کنند. حتی این هورمون ها برآن چه فرد فکر می کند و بر احساسات وی تاثیر می گذارند.

همه این اعمال غده تیروئید  با ساختن و ترشح  هورمون تیروئید انجام می شود، که یک ماده شیمیایی است که حامل پیامهای غده تیروئید به بقیه از بدن از طریق جریان خون می باشد.

 

هیپوتیروئیدی وضعیتی است که در آن غده تیروئید به اندازه کافی هورمون تیروئید را تولید نمی کند. این اختلال شایع ترین بیماری غده تیروئید است. اما غده تیروئید چیست و چه می کند؟

غده تیروئید چیست؟

تیروئید یک غده پروانه ای شکل در وسط گردن است که  در زیر حنجره واقع شده و بالاتر از استخوان های ترقوه قرار دارد. تولید دو هورمون تیروئید به نام های علمی triidodothyronine (T3) و thyroxine (T4) ، که وظیفه آنها تنظیم چگونگی  مصرف انرژی در بدن می باشد ( فرایندی که اصطلاحا به عنوان سوخت و ساز بدن شناخته می شود).

 

حفظ عملکرد صحیح بدن

عملکرد تیروئید توسط غده ای در مغز، به نام هیپوفیز کنترل می شود. غده هیپوفیز با تولید هورمون محرک تیروئید با نام علمی (TSH) تولید هورمونهای تیروئید را تنظیم می کند.

خلاصه ای از مشکلات تیروئید

امروزه ممکن است زیاد در مورد مشکلات تیروئید کسی چیزی نشنیده باشد، اما این مشکلات شایعند و بسیاری از مردم به آن مبتلا می شوند. مشکل تیروئید ، ممکن است به معنی کم کاری غده تیروئید و کار نکردن صحیح باشد و یا ممکن است به آن معنی باشد که غده فوق العاده فعال است. در نهایت  همچنین ممکن است غده تیروئید بزرگ شود و یا غده هایی در درون آن رشد کند.

 

کم کاری غده تیروئید

وقتی تیروئید به اندازه کافی کار نمی کند  ، آن را هیپوتیروئیدی می نامند. اگر در فردی  کم کاری تیروئید ایجاد شود، کلیه فعالیت های بدن وی آهسته تر می شود و بیمار دارای انرژی کمتری است. برخی از علایم اصلی کم کاری عبارتند از:

  • احساس تنبلی و خستگی مداوم

  • احساس سرمای مفرط

  • افزایش وزن

علل بروز کم کاری تیروئید:

 در حدود 95 درصد از موارد ، کم کاری تیروئید به دلیل مشکلی  در خود غده تیروئید است و و اصطلاحا کم کاری اولیه تیروئیدی نامیده می شود. با این حال ، برخی از داروها و بیماری ها نیز می توانند به کاهش عملکرد تیروئید منجر شوند. به عنوان مثال ، هیپوتیروئیدی می تواند بعد از درمان های پزشکی برای پرکاری تیروئید ، مانند جراحی برداشتن تیروئید بزرگ شده و یا درمان با ید رادیواکتیو به منظور تخریب بافت تیروئید رخ دهد. در برخی از موارد ، هیپوتیروئیدی در نتیجه کاهش تولید هورمون های مترشحعه ازغده هیپوفیز ایجاد می شود.

پرکاری غده تیروئید

زمانی که  غده تیروئید بیش از اندازه عادی کار کند، این شرایط را را به نام پرکاری تیروئید می نامند. در بیماران مبتلا به پرکاری تیروئید ، فعالیت های شیمیایی بدن سریع تر و شدیدتر از حالت عادی انجام می شود. برخی از نشانه های این بیماری عبارتند از:

  • احساس گرمای بیش از حد

  • عصبی و اضطراب داشتن و در عین حال احساس خستگی دایمی

  • از دست دادن وزن بدون تغییر برنامه غذایی

ندول یا توده های درون غده تیروئید

ممکن است در غده تیروئید یک یا چند برآمدگی کوچک ایجاد شده و بزرگ شوند. به این برآمدگی ها یا توده ها اصطلاحا ندول گفته می شود گره.علی رغم پدید آمدن این توده ها، تیروئید کار طبیعی خود را ادامه می دهد اما بیماران ممکن است هیچ علامتی نداشته باشند ، و یا ممکن است ندول را در گردن خود لمس نمایند. ندول ها یا گره های غده تیروئید معمولا بی ضررند، اما بعضی از اوقات آنها ممکن است یک نشانه سرطان تیروئید نیز باشند.

مشکلات تیروئید قابل درمان  هستند

عمده مشکلات غده تیروئید ، اغلب قابل درمان هستند. حتی بسیاری از سرطان های تیروئید قابل درمان هستند. و درمان معمولا اثربخش و کارآمد است. با تشخیص و انجام ارزیابی لازم گزینه های درمانی  بسته به نوع  مشکل وجود دارند، درمان ممکن است شامل دارو، تجویز هورمون تیروئید ، عمل جراحی ، و روشهای دیگر باشد.

هورمون تیروئید : پیغام رسان غده  تیروئید است
غده تیروئید هورمون های خود را از ید ، که از غذا جذب بدن شده است می سازد. وقتی که مقدار زیادی هورمون تیروئید تولید  و به داخل بدن ترشح شود، سلول های بدن  سریعترکار می کنند و برعکس. زمانی که هورمون تیروئید کمتری  تولید شده باشد، سلول های بدن کندتر کار می کنند. اما کنترل میزان هورمون تیروئید  توسط تولید و ترشح هورمونی از غده هیپوفیز انجام می شود که با نظارت برسطح هورمون تیروئید در خون میزان هورمون را تنظیم می کند.

هورمون تیروئید و TSH

به طور کلی ، سطح هورمون تحریک کننده تیروئید (TSH) در جریان خون زمانی که مقدار کمتری هورمونهای تیروئید وجود دارد پایین تر آمده و زمانی که مقدار بیشتری هورمون تیروئید وجود دارد بعکس افزایش می یابد.

  • در هنگام هیپوتیروئیدی ، تولید هورمون تیروئید کمتر از اندازه معمولی است. در این زمان هیپوفیز با ترشح  TSH اضافی به جریان خون تلاش می کند که میزان تیروئید  را افزایش دهد.

  • اما در پرکاری تیروئید ، تولید هورمون تیروئید ، بیشتر از اندازه معمولی است. در نتیجه غده هیپوفیز  اقدام به کاهش میزان TSH که  به جریان خون می فرستد، می نماید.

 


هیپوتیروئیدی


هنگامی که بیمار مبتلا به هیپوتیروئیدی یا کم کاری تیروئید می شود، غده تیروئید هورمون به اندازه کافی تولید نمی کند. در حال حاضر شایعترین علت هیپوتیروئیدی بیماری هاشیموتو می باشد. در افراد دچار این وضعیت، سیستم ایمنی بدن  (سیستمی که کمک می کند تا بدن با عفونت ها مبارزه کند) اشتباها به غده تیروئید حمله کرده و آن را تخریب می کند. هیپوتیروئیدی همچنین ممکن است در عدم دسترسی کافی به ید برای تولید هورمون تیروئید رخ دهد این مساله به خصوص در جوامعی که در رژیم غذایی خود ید کافی دریافت نمی کنند، وجود دارد امروزه ید به بسیاری از مواد غذایی مانند نمک طعام اضافه می شود تا کمبود آن رخ ندهد. بیماری گواتر آندمیک که در گذشته بسیار شایع بوده و منجر به بزرگ شدن شدید غده تیروئید می گردیده (در فرهنگ پزشکی کهن ایرانی به نام غمباد معروف است) امروزه نادر است، همچنین بروز بیماری در غده هیپوفیزو یا در صورت جراحی غده تیروئیدنیز نیز این بیماری رخ می دهد. علایم شایع کم کاری تیروئید عبارتند از:

  • سطح انرژی کاهش خستگی

  • احساس سرمای مفرط این مطالب از وب سایت www.myHealth.ir بیان شده و هرگونه استفاده بدون ذکر ماخذ غیرقانونی و غیراخلاقی است

  • درد عضلانی

  • کندی تفکر

  • یبوست

  • دوره قاعدگی طولانی تر یا شدیدتر

  • افزایش وزن

  • خشک و ترد شدن پوست ، مو و ناخن

  • احساس افسردگی و یا پایین بودن همیشگی خلق

 

پرکاری تیروئید

در حالت  پرکاری تیروئید ، غده تیروئید بیش از حد هورمون تولید می کند. از شایعترین علل پرکاری تیروئید بیماری گریوز است، که مشکل سیستم ایمنی بدن برعلیه سلول های غده تیروئید است. بیماری گریوز در برخی اوقات باعث مشکلات چشمی که باعث  بر امدگی و بیرون زدگی چشم ها می شود (اگزوفتالمی). به وجود آمدن یک ندول در غده تیروئید ، می تواند باعث پرکاری تیروئید شود اگر سلولهای ندول بیش از بقیه از غده هورمون تولید کنند.

علایم شایع

  • لرزش، عصبانیت زودرس، وحشت ، کج خلقی  

  • احساس گرما

  • ضربان قلب سریع و نامنظم
    ضعف عضلانی ، خستگی

  • افزایش حرکات روده

  • دوره قاعدگی کوتاه تر و یا خونریزی کم

  • کاهش وزن

  • ریزش مو

    این مطالب از وب سایت www.myHealth.ir بیان شده و هرگونه استفاده بدون ذکر ماخذ غیرقانونی و غیراخلاقی است

گره  یا ندول

گره یا ندول به برآمدگی بافتی در غده تیروئید گفته می شود. ممکن است یک تعداد زیادی یا گره در غده تیروئید ایجاد شوند. معمولا ، علت ایجاد این گره ها را نمی توان فهمید ، اما آنها ممکن است در افرادی در دوران کودکی، پرتو درمانی به سر و یا گردن برای مشکلاتی مانند آکنه و یا بزرگی لوزه  داشته اند، بیشتر بروز نمایند.

اغلب مواقع ، گره ها کار غده تیروئید را تحت تاثیر قرار نمی دهد و هیچ علامتی ندارند. هر چند گاهی آنها را می توان از به دلیل بزرگ شدن شان، روی گردن از روی پوست لمس نمود. اغلب ندول ها خوش خیم هستند (غیرسرطانی)، اما بعضی از اوقات ممکن است  عقده سرطانی  باشند. برای اطلاعات بیشتر درباره غدد سرطانی به این مقاله رجوع نمایید.

گواتر چیست؟

گواتر یا غمباد در طب سنتی ایرانی به بزرگی غده تیروئید گفته می شود که وقتی که غده به حدی بزرگ شود که  از فاصله دور روی گردن دیده شود و یا بیمار احساس تورم در یکی یا هر دو طرف گردن بکند و یا متوجه شود که یقه لباس ها و یال گردن بند وی تنگتر شده است. یک گواتر ممکن است در یک فرد مبتلا به کم کاری یا هیپوتیروئیدی ایجاد شود، زیرا تیروئید در تلاش برای تولید هورمون های بیشتر رشد می کند و بزرگتر می شود. در پرکاری تیروئید ، نیز سلول های تیروئید ممکن است دچار تقسیم سلولی و تکثیر بیش از حد سریع شده و باعث رشد تیروئید شوند.در نهایت هم اینکه چندین ندول تیروئید نیز می توانند با اتصال به هم باعث بزرگتر شدن غده شوند.

این مطالب از وب سایت www.myHealth.ir بیان شده و هرگونه استفاده بدون ذکر ماخذ غیرقانونی و غیراخلاقی است

 

ارزیابی

قبل از تصمیم گیری در مورد بهترین روش درمان مشکل تیروئید ، پزشک بیمار را ارزیابی می کنید. این ارزیابی ممکن شامل  تاریخچه دقیق وضعیت بیماری های قبلی او خدمات بهداشتی دریافت شده، یک معاینه فیزیکی کامل، برخی از آزمون های آزمایشگاهی مانند سنجش میزان هورمون های تیردوئید، در خون و گاهی اوقات دیگر روش های خاص تشخیصی مانند نمونه برداری با سوزن از غده تیروئید  باشد. این آزمایشات و روشهاتشخیص بیماری را تعیین و می تواند کمک کند  که دقیقا مشخص شود که بیمار چه نوع مشکل تیروئیدی دارد و علت آن و درمان مناسب برای آن کدامست.

 

 

 

 

درمان مشکلات تیروئید

زمانی که بیماری تشخیص داده شد. و آنچه ممکن است سبب بروز آن شده است، لذا در این شرایط می توان یک برنامه برای درمان آن طراحی و اجرا نمود. این برنامه ممکن است شامل مصرف قرص هورمون تیروئید یا داروهای دیگری باشد. گره ها یا ندول های غده تیروئید ممکن است لازم شود تا حذف شوند. ممکن است بخشی از غده تیروئید با ید رادیو اکتیو ( حذف ب روش رادیواکتیو) و یا با جراحی باز  حذف شود.

 

درمان هیپوتیروئیدی این مطالب از وب سایت www.myHealth.ir بیان شده و هرگونه استفاده بدون ذکر ماخذ غیرقانونی و غیراخلاقی است

برای درمان هیپوتیروئیدی و بازگشت سطح هورمون تیروئید به حد عادی در خون، پزشک ممکن است قرص هورمون تیروئید تجویز کند. مقدار هورمون تجویز شده ممکن است لازم باشد چند بار برای رسیدن به بهترین سطح کم و زیاد شود. . هنگامی که بیمار در شروع گرفتن هورمون تیروئید ، علائم بیماری باید برطرف شوند. و اگر غده تیروئید بزرگ شده است، به اندازه طبیعی بازگشت خواهد نمود. برای حفظ  هورمون تیروئیدا در سطح مناسب، احتمال دارد که لازم بادش که بیمار مصرف قرص هورمون تیروئید را برای همه عمر نیاز داشته باشد. پزشک می تواند به طور مرتب سطح هورمون تیروئید در خون بیمار را ارزیابی کند، که معمولا یک بار در سال انجام می شود، تا مطمئن شود که مقدار هورمون در خون در میزان مناسبی قرار دارد. خوشبختانه هورمون تیروئید که به صورت دارو تجویز می شود به طور طبیعی و به آسانی توسط بدن پذیرفته می شود.و به طور کلی دارای عوارض جانبی زیادی نیست.

 

درمان پرکاری تیروئید این مطالب از وب سایت www.myHealth.ir بیان شده و هرگونه استفاده بدون ذکر ماخذ غیرقانونی و غیراخلاقی است

روش های مختلف برای درمان پرکاری تیروئید در دسترس هستند. داروها ممکن است تولید هورمون تیروئید را آهسته کنند و تا سطح هورمون ها به میزان طبیعی بازگردد. اگر داروها اثر نکنند ، یکی دیگر از گزینه ایجاد تخریب به وسیله مواد رادیواکتیو در تیروئید است. برای این کار، مقدار زیادی ید رادیو اکتیو را در فرم قرص و یا مایع به بیمار داده شده است. وغده تیروئید ید رادیواکتیو را به شدت جذب  می کند که به کشته شدن سلول های تیروئید می انجامد. از آنجا که هیچ بخش دیگری از بدن ید را جذب نمی کند، این د ارو به نقاط دیگر بدن اسیبی وارد نمی کنند البته در استفاده از این روش پس ازمدتی بسیاری از بیماران مبتلا به کم کاری تیروئید می شوند که لازم است برای باقیمانده عمر از قرص هورمون تیروئید را مصرف کنند. گاهی نیز برای درمان پرکاری غده تیروئید بخشی از آن به روش جراحی حذف می شود.

 

درمان گره و گواتر این مطالب از وب سایت www.myHealth.ir بیان شده و هرگونه استفاده بدون ذکر ماخذ غیرقانونی و غیراخلاقی است

اگر بیمار به  یک یا چند گره و در غده تیروئید مبتلا شده اما هیچ سرطانی دیده  نشده باشد ،بیمار ممکن است به قرص هورمون تیروئید برای کمک به جلوگیری از بزرگ تر شدن گره نیاز داشته باشد. پزشک می تواند هر گونه تغییر در اندازه ندول ها توسط معاینه های فیزیکی منظم و یا انجام سونوگرافی.به صورت دوره ای پیگیری نماید.  اگر اندازه یک ندول خیلی افزایش یابد و بسیار بزرگ شود به طوریکه با تنفس و یا بلع تداخل کند و یا سرطانی شود، ممکن است جراحی غده انجام شود. تخریب با ید رادیواکتیو ممکن است پس از عمل جراحی برای یک عقده سرطانی انجام شود تا اطمینان حاصل شود که همه بافت سرطانی نابود شده است. یک گواتر بزرگ است نیز که سایر درمان های دیگر کوچکتر نمی شود به روش جراحی حذف خواهد شد.. پس از عمل جراحی تیروئید ، ممکن است بیمار نیاز به مصرف قرص هورمون تیروئید برای حفظ سطح نرمال هورمون تیروئید برای همه عمر داشته باشد.

ریسکها و عوارض جراحی تیروئید

  • مطابق با هر نوع روش جراحی دیگر، جراحی تیروئید نیز دارای خطرات و عوارض است. که پزشک می تواند  درباره آنان با بیمار صحبت کند:. آنها شامل موارد زیر است :

  • خونریزی

  • عفونت

  • صدمه به اعصاب در حنجره و تارهای صوتی  که ممکن است منجر به خشونت صدا به طور موقت یا دائم  شود

  • صدمه دائمی به غده پاراتیرویید و کم کردن فعالیت این غدد ، که از آنجاییکه این غدد کنترل میزان کلسیم در جریان خون را برعهده دارند ، مصرف دائمی
    مکمل های کلسیم پس از جراحی ممکن است لازم باشد

دوران نقاهت پس از جراحی

بیمار باید بتواند زندگی عادی خود را در چند هفته بعد از جراحی شروع نماید. پزشک باید بهبودی بیمار خود را به طور مطمئن پیگری نماید.بیمار می تواند هشدارهای لازم را در خصوص عوارض پس از جراحی با وی درمیان بگذارد. تا دوران نقاهت به سلامتی طی شود.

 

جراح ممکن است از بیماربخواهد که منطقه برش را   برای چند روز پس از عمل جراحی مرطوب نگه دارد.  اجتناب از فعالیت شدید برای چند هفته، و بازگشت به کار زمانی که دکتر اجازه دهد ضروری است. در ظرف یک هفته بیمار باید جراح را ملاقات کند تا محل  برش بازدید شود. بخیه ها نیز احتمالا برداشته خواهند شد.محل برش در ابتدا برآمده و قرمز خواهد بود، اما به احتمال زیاد ا در حدود شش ماه بعد محو خواهد شد. پس از عمل جراحی، ممکن است بیمار نیاز به گرفتن قرص هورمون تیروئید داشته باشد. این قرص ها جایگزین هورمون تیروئید است که بیمار باید استفاده کند. پزشک دوز این هورمون ،را در چند مرحله تنظیم خواهد نمود.

تماس با پزشک 

هرگاه بیمار متوجه هر یک از این نشانه ها و یا هر گونه مسائل دیگر شود باید با پزشک خود تماس بگیرد:

  • تورم در محل برش

  • خونریزی در محل برش

  • تب ، و یا حساسیت بودن محل جراحی(نشانه عفونت)

  • گلو درد بیش از سه هفته

  • لرزش و یا چنگ شدن دست ها یا پاها و لب ها (نشانه هایی از ایجاد مشکل در غده پاراتیرویید)

 

بازگشت احساس سلامتی

پس از درمان بیمار احساس بهتری خواهد داشت ، و با مراقبت صحیح می تواند سلامتی خود را حفظ نماید. اگر به بیمار هورمون تیروئید و یا  داروهای دیگری داده شده است،  قرص خود را به طور منظم برای کمک به حفظ هورمون تیروئید در میزان مناسب مصرف می نماید تا بدن بتواند فعالیت های خود را در شرایط مناسب ادامه دهد. ملاقات دکتر به طور منظم برای آزمایش خون ضروری است. این آزمایشات تاییدکننده عملکرد مناسب قرص هورمون یا سایر داروها در دوز مناسب برای حفظ سلامتی خواهند بود. اگر بیماری مبتلا به یک ندول بوده، نظارت ممکن است از نظر تغییر در اندازه آن و یا برای ظهور گره اضافی لازم است. اگر بیمار قبلا برای سرطان درمان شده است،  آزمایشان منظم برای کشف زودهنگام عود بیماری  لازم است. بدون توجه به آنچه که چه مساله ای باعث ، مشکلات تیروئید شده است ، هیچ لازم نیست که بیماران احساس ضعف یا بیمار بودن داشته باشند و انان می توانند عمر طولانی و توام با نشاط و سلامتی را تحربه کنند.

 health4all reverse

ضامن سلامتی با ثبت 23675 موسسه ای دانش بنیان است که در حوزه پژوهش در سلامت به طور حرفه ای و براساس اصول بین المللی اخلاق پژوهشی کار میکند و عضو سازمان بهداشت جهانی (لینک) است